Çocuklarda Sessiz Kalp Hastalıklarına Dikkat!
Gün boyunca sürekli koşup oynayan ve oldukça sağlıklı görünen çocuklarda bile kalp hastalıkları ile karşılaşmak mümkün. Toplum genelinde çocuklarda kalp hastalığı olmayacağına dair yanlış bir inanış bulunuyor. Buna karşın çok sayıda çocukta doğuştan gelen kalp hastalıkları görülebiliyor. Bu da çocukların çeşitli risklerle karşı karşıya kalmasına neden olabiliyor. Bu yüzden çocukların hasta olmasını beklemeden kalp sağlığı taraması yaptırmakta fayda vardır. Aynı zamanda çocukların ideal kilolarını koruması ve enfeksiyondan sakınmaları gerekir. Bu sayede olumsuz durumların önüne geçmek mümkündür. Adana’da hastalarına hizmet veren Uzman Çocuk Doktoru Sena Kara Öncü, çocuklarda görülen kalp hastalıkları ve tedavi yöntemleri hakkında bilgi verdi.
Çocuklarda Kalp Hastalıkları Her Zaman Belirti Vermiyor
Çocuklarda kalp hastalıklarının büyük bir bölümü doğuştan gelmektedir. Terleme, sık nefes alma, kilo alamama, nefes darlığı, morarma, halsizlik, göğüs ağrısı, çarpıntı ve kolay yorulma gibi şikayetler yaşandığında zaman kaybetmeksizin uzman bir doktora başvurmak gerekir.
Ayrıca kalpte küçük delikler ve hafif boyutta darlıklar söz konusu ise hastalık hiçbir belirti göstermeyebilir. Fakat doktor muayenesinde normal dışı bulgularla karşılaşmak mümkündür.
Nadiren görülse de çocukluk çağında belirti göstermeden sessizce ilerleyen kalp hastalıkları söz konusu olabilir. Bu hastalıkların büyük bir bölümü genetik geçişli kal kası hastalıkları ve aritmi yani ritim bozukluklarıdır. Anne ya da baba tarafında ani ve beklenmeyen bir yaşam kaybı bulunması önemli bir risk faktörü olarak değerlendirilir.
Çocuklarda Enfeksiyonlar Kalbi Etkileyebilir
Doğuştan galen kalp hastalıkları haricinde çocuklarda virüs ya da bakteri kaynaklı enfeksiyonlardan dolayı gelişen edinsel kalp hastalıkları da görülebilmektedir. Bu edinsel kalp rahatsızlıkları kalp kasını ve kalp kapakçıklarını da etkileyebilir. Bu yüzden geçmişte uzun süreli yüksek ateş, eklem ağrıları ve şişlikleri yaşayan çocuklar bu konuda risk altında değerlendirilir. Yine kalp hastalıklarından şüphelenmeyi gerektirebilecek bulgular gösteren çocuklar da riskli grupta değerlendirilirler.
Çocuklarda Kalp Taramasının Önemi
Tüm dünya genelinde önemli bir sağlık sorunu olan obezite, her geçen gün çocukları da etkilemeye devam ediyor. Ailesinde erken dönem koroner kalp hastalığı hikayesi bulunan kişilerin kalp sağlığı açısında her daim takip altında tutulması gerekir. Özellikle bu çocuklarda kan yağı düzeyleri ve insülin direnci sürekli olarak izlenmelidir. Özetlemek gerekirse kendi tıbbi geçmişinde ciddi rahatsızlıklar bulunan ve ailesinde kalp hastalığı öyküsü bulunan kişiler, kalp hastalığı semptomları gösterenler ve kalp hastalıklarına dair fiziksel bulgular gösteren çocukların kalp sağlığı açısından taranması gerekir. Bu taramalar sırasında doktor çocuğun detaylı tıbbi öyküsünü dinler, kapsamlı bir fiziksel muayene gerçekleştirir, EKG, tansiyon ölçümü ve ekokardiyografi gibi tarama yöntemlerine başvurur. Eğer gerekli görülürse daha ileri testler uygulanabilir.
Kalbe Uygun Egzersizler Yapılmalı
Çocukların sağlıklı bir yaşam sürmeleri için hareketli bir yaşam tarzına sahip olmaları önem taşır. Çocuklar en erken dört yaşında spora başlamalı. Beş ve yedi yaş aralığında büyüme ve fiziksel gelişim süreçlerinin doğru şekilde ilerlemesi için yüzme, koşma ve tırmanma hareketleri yapmaları gerekir. Motor becerilerinin gelişmesine katkı sağlamak için top atma, yakalama ve ayakla topa vurmak gibi oyunlar faydalı olur. Denge yeteneğinin gelişmesi için de dans ve ritim çalışmalarına yönlendirilmeleri fayda sağlar. Sekiz ve dokuz yaş grubundaki çocuklar için grup aktiviteleri ve takım oyunları sosyal gelişimi de destekler. Okul çağına gelen çocuklar jimnastik, yüzme ve atletizm gibi branşlara yönlendirilebilirler.
Çocukların dinamik sporlarla ilgilenmesi tavsiye edilir. Buna karşın çocukların yaptığı spor ve egzersizlerin kaslar üzerinde basınç yükü oluşturmaması gerekir. Koşu, futbol, basketbol, tenis ve voleybol gibi branşlar çocukların fiziksel gelişimini, sosyal becerilerini ve kalp sağlığını olumu etkiler. Buna karşın halter ve vücut geliştirme gibi sporlar çocukların boy uzama süreçlerini olumsuz etkileyebilir.
Çocukları Spora Başlatmadan Önce Muayene Şart
Profesyonel olarak spor yapmaya başlamayı düşünen çocuklarının ailesinin tıbbi öyküsü bilinmeli, Ekokardiyografi ve efor testlerinden geçirilmeli ve fiziksel muayene uygulanmalıdır.
Yüksek Efor Kalp Hastası Çocukları Zorlar
Kalp hastası bir çocuk için yüksek efor genellikle zorlayıcı olur. Özellikle kan akımının önünde engellerin olduğu, doğumsal kalp hastalığı bulunan çocuklarda efor sarf edilirken göğüs ağrısı, çarpıntı, baş dönmesi ve bayılma gibi durumlar yaşanabilir. Hatta bu durumlar çok ciddi ve tehlikeli sonuçlar doğurabilir. Yüksek efor, kimi zaman ritim bozukluklarını da tetikleyebilir.
Kalp sorunları yaşayan çocuklar yarışmaya odaklı sporlardan sakınmalıdır. Fakat dinamik sporlara düzenli takip altında olmak kaydıyla müsaade edilebilir.
